Adaptogenen, stress en hormonen


Adaptogenen, stress en hormonen

 

Je lichaam is constant bezig om jou in balans te houden en als het stress ervaart, worden o.a. de stresshormonen adrenaline en cortisol vrijgegeven. Deze zijn heel belangrijk want ze helpen je met stress om te gaan, maar ze zijn slechts bedoeld als tijdelijke overlevingsmechanismen. 


Tijdens een stressreactie wordt eerst adrenaline aangemaakt, wat je reactievermogen verhoogt zodat je bijvoorbeeld op een snelle manier naderend fysiek gevaar uit de weg kunt gaan.
Daarna wordt cortisol aangemaakt die op de langere termijn werkt, zodat je kunt blijven functioneren als je je bijvoorbeeld een tijd lang in een stressvolle situatie bevindt.
Dit gebeurt o.a. door het verhogen van je bloedsuikerspiegel, waardoor je meer energie krijgt en ook alert blijft. Hierdoor moet weer een ander hormoon worden aangemaakt, insuline, om je bloedsuikerspiegel te verlagen.

Bij langdurige stress zorgt cortisol voor een overbelasting van de fysiologische systemen in je lichaam.
Het verstoort ook de aanmaak van andere belangrijke hormonen zoals melatonine wat essentieel is voor een gezonde nachtrust en de gelukshormonen dopamine en serotonine. Dit zijn neurotransmitters die informatie tussen de verschillende zenuwcellen in de hersenen doorgeven. Ze maken letterlijk het ervaren van geluk mogelijk.

Constant hoge cortisolwaarden kunnen zorgen voor o.a. slaapproblemen, een lage weerstand, gebrek aan concentratie, eetbuien, vermoeidheid, angstgevoelens en depressie.

Het is daarom belangrijk om je bewust te worden van wat bij jou stress veroorzaakt, zodat je de juiste aanpassingen kunt maken voor een gebalanceerd leven.



Welke rol spelen adaptogenen bij het verlagen van stress?

Adaptogenen veranderen de stressreactie van het lichaam en verhogen de weerstand tegen verschillende stressoren. Stressoren komen op verschillende manieren voor waaronder:

- fysiek: bv. een ongeluk, blessures, te hard trainen of juist niet genoeg bewegen en slaapgebrek.

- chemisch: bv. toxines, een ongezond dieet en leefstijl, medicijnen, luchtverontreiniging.

- emotioneel: bv. angst, verdriet, boosheid.


Adaptogenen helpen o.a. met het reguleren van het hormoonstelsel, het zenuwstelsel en het immuunsysteem.

Een van hun belangrijkste functies is hun vermogen om de interne omgeving van het menselijk lichaam te helpen stabiliseren door het neuro-endocriene systeem (de interactie tussen het zenuw-hormoonsysteem) te beïnvloeden. * 
Ze helpen om jouw aanpassingsvermogen aan externe omstandigheden te vergroten en bevorderen de homeostase van het lichaam. Homeostase is het in evenwicht houden van het lichaam door allerlei interne regulatie mechanismen door de organen en weefsels.

Adaptogenen hebben een positieve interactie met de bijnieren, waardoor overmatige hormoonproductie wordt gestopt.
Daarnaast kunnen ze het cellulaire energieniveau verhogen en oxidatieve schade helpen voorkomen, wat bijdraagt aan het behoud van een normale bijnierfunctie.


Op deze manier kunnen adaptogenen op een natuurlijke manier helpen om je hormonen te balanceren en stress verminderen.

Hoewel deze bijzondere planten, kruiden en paddestoelen veel kunnen doen voor je welzijn, is het belangrijk om je te realiseren dat zij een aanvulling zijn en in synergie werken met de rest van je leefstijl keuzes.
Stress heeft altijd oorzaken en is er in feite om ons iets te vertellen. Door te observeren wat in ons leven stress creëert en hier vervolgens positieve veranderingen in aan te brengen, pakken we het in de kern aan, in plaats van slechts de symptomen te bestrijden.
De basis ligt dan ook altijd in het goed voor jezelf zorgen door te luisteren naar wat jij nodig hebt.

Vaak hebben we het niet eens door dat ons lichaam stress ervaart, omdat we zo gewend zijn om constant druk te zijn en veel te ‘’moeten’’.
Wat helpt is om je bezig te houden met dat wat je gelukkig maakt, een inspirerende omgeving, gezond voedingspatroon, voldoende ontspanning, positieve gedachten en emoties, regelmatige beweging, tijd in de natuur en in het hier en nu leven.

 

 

 

* Deze gezondheidsclaims, gemaakt op basis van plantaardige inhoudsstoffen, zijn op dit moment in behandeling bij de Europese Autoriteit voor Voedselveiligheid. *





Bronnen: 

Adaptogens: Herbs for Strength, Stamina and Stress Relief, David Winston, Steven Maimes

Adaptogens in Medical Herbalism: Elite Herbs and Natural Compounds for Mastering Stress, Aging, and Chronic Disease, Donald R. Yance

A preliminary review of studies on adaptogensLian-ying Liao,Yi-fan He, Li Li,Hong Meng, Yin-mao Dong, Fan Yi and Pei-gen Xiao